Woonvisie

Afgelopen donderdagavond 28 mei 2007, hebben we in de raadscommissie Ruimte en Wonen gesproken over een woonvisie. De VVD fractie is van mening dat de woonvisie gericht moet zijn op ‘bouwen voor de toekomst’.

Hoofdthema’s VVD fractie t.a.v. de woonvisie:

• Meerstad en de Held III hebben de grootste prioriteit. Deze twee wijken voorzien in de vraag naar grondgebonden woningen. Voorlopig zijn er voldoende hoogwaardige plannen in ontwikkeling in de appartementenmarkt, o.a. Kop van Oost en Tasman toren. We moeten terughoudendheid betrachten in het bedenken van nieuwe plannen voor appartementen, en niet de laatste open plekken in de bestaande wijken vol proppen met hoogbouw. We zien dit liever ingevuld met recreatievoorzieningen, sport e.d. om de leefbaarheid in de bestaande wijken op peil te houden. Kortom, bouwen met de blik op de toekomst.  
• Het is van groot belang dat er een demografisch onderzoek moet komen. Hoe ziet de samenstelling van de bevolking er over 10 en 20 jaren uit? Het is gemakkelijk te voorspellen wat het aantal studenten en senioren zal zijn. Zo zal binnen de studentenpopulatie het aandeel buitenlandse studenten toenemen. Die moeten hier wel gehuisvest worden. Voor de studenten moet er meer kwalitatief hoogwaardige, zelfstandige woonruimte worden gecreeerd zoals studio’s e.d.
• De andere doelgroepen die specifiek aandacht verdienen in het aanbod van woningen zijn ouderen en alleenstaanden. Deze groepen zijn groeiende. Dit verklaart deels de hoge prijs van kleinere woningen van 80 m2 van € 2580 pm2. Andere woningen kosten ongeveer € 1950 per m2. Hierbij komt dat de woonwensen van senioren aan het veranderen zijn. Onder deze groep is een tendens waar te nemen van gemeenschappelijke huisvesting en gemeenschappelijke zorginkoop: wonen met behoud van zelfstandigheid. 
• Verder is het van groot belang dat er meer aandacht komt voor zorgcentra in de wijken, en voorzieningen zoals scholen, en meer ruimte voor sport. Ook in nieuwe wijken zoals de Held I, II en III, Gravenburg moet meer aandacht worden besteed aan voorzieningen in de wijk. Je ziet nu al dat gezinnen uit wijken vertrekken waar geen of onvoldoende voorzieningen zijn. 
• Tot slot blijft de VVD fractie pleiten voor gemeentelijke herindeling. Dit college heeft deze kans laten schieten bij Meerstad.

Het ABF rapport van januari 2007, een onderzoek naar de regionale woningmarkt, heeft uitgewezen dat er niet 1350 woningen jaarlijks in Groningen hoeven te worden gerealiseerd maar 1150 woningen. In welk segment vallen de klappen? En welke projecten die nog in de planvormingsfase zitten gaan niet door of lopen vertraging op? De wethouder heeft in januari (al) een onderoek aangekondigd en het bureau KAW opdracht gegeven om een soort second opinion. Dit rapport wordt (pas) het najaar verwacht helaas.

Het voorstel van het college getuigt niet echt van een woonvisie en zegt niet veel over waar de prioriteiten van het college liggen. Zo stelt het college het volgende voor:

• afspreken bandbreedte aantal te bouwen woningen
• sturen op projecten over twee jaar, anderen zijn nauwelijks bij te sturen (hoe moeten we in dit licht het succes zien dat de wethouder claimt in de gerealiseerde aantallen met zijn aanjaagprogramma )
• rekening houden met de regio
• sterk monitoren zodat je op tijd kunt bijsturen

Het zegt meer over hoe, en niet over wat.  

Verder heeft de wethouder ons de volgende stellingen voorgelegd. Daarachter geef ik mijn reactie.
Stelling 1: We moeten sterker sturen op de kwaliteit dan op de kwantiteit. Eens, maar dan moeten we wel haast maken met het bouwen van kwalitatief hoogwaardige woningen. Het een hoeft het ander niet uit te sluiten. Sturen op aantallen, zoals wethouder De Vries nu lijkt te doen, is korte termijn denken. Een geval zoals de Plutolaan waar de financiën naar oordeel van mijn fractie leidend zijn geweest, is wat ons betreft niet voor herhaling vatbaar. 

Stelling 2: Woningprogramma dient leidend te zijn bij nieuwe ontwikkelingen, stedenbouwkundig programma is faciliterend. Wat is hier discussie aan? Betekent dit dat ‘aantallen woningen’ ondergeschikt is aan de stedenbouwkundige kwaliteit? Deze stelling impliceert hetzelfde als de vorige. Als je het met deze stelling eens bent dan krijgen we meer Plutolaantoestanden onder verwijzing naar deze stelling, oneens derhalve.

Stelling 3: Voorzieningen, in relatie met de discussie over onderscheidende wijken, moeten een veel grotere rol krijgen bij het bepalen van ons woonbeleid. Eens, maar je hebt verschillende soorten voorzieningen waaronder scholen, sport. Het is mogelijk om te voorspellen hoeveel kinderen er ongeveer in een wijk zullen gaan wonen, en wat voor voorzieningenniveau hier bij hoort. Winkels is een kwestie van marktwerking. 

Stelling 4: Er is meer regie nodig op het aanbod van woningen voor en de verdeling over de wijken van de doelgroep van beleid. We vinden dat je hier niet te rigide mee moet omgaan. Meerstad kun je als nieuwe wijk van te voren goed over nadenken. Maar in de bestaande wijken is een pragmatische benadering veel beter. De mensen mogen zelf bepalen waar ze gaan wonen.

Stelling 5: Als we niet kunnen sturen, moeten we beter verleiden. Geen stelling wat ons betreft maar eerder vanzelfsprekend.

Op de volgende vragen kwam niet echt een duidelijk antwoord van de wethouder. 

• Waarom werkt de starterslening niet? (dec 2006 vastgesteld door de raad).
• De maatregelen versnelling woningprocedures, hoeveel sneller is dit geworden precies en waar treedt precies de versnelling op.
• Hoe zit het met de afspraken tussen de minister en de regio over het beschikbaar stellen van een pot geld om de knelpunten in de woningbouw op te lossen?
• Wat heeft de invoering van de Vpb voor gevolgen voor de woningbouwproductie?
• Hoe zit het met het Apeldoorns model?
• Hoe verhoudt zich de afspraak in het NLA dat het aantal sociale huurwoningen gelijk blijft tot een daling van het aantal mensen met lage inkomens.

Tot slot ter informatie en voor het geheugen nog wat feiten over de situatie in Groningen: 

• toename aantal alleenstaanden waaronder studenten
• gezinnen met kinderen in totaal 19,5 duizend. Sinds 1998 voor het eerst afname van deze groep met 100 huishoudens tov 2006
• 61% gestapelde woningbouw in Groningen, veel portiekwoningen
• inmiddels meer rijwoningen dan portiekwoningen, 24.733 woningen 30% totale voorraad
• 1987 3213 grotere grondgebonden woningen, 2007 zijn dit er 7618 woningen
• 2007 aantal corporatiewoningen 35395 en daarmee 43% van de woningvoorraad
• aantal koopwoningen bedraagt 41,6% van de totale voorraad
• vorig jaar 1053 nieuwbouwwoningen, nieuw en verbouw (wat is verbouw?) 416 appartementen en 400 grondgebonden woningen
• er zijn 139 kavels verkocht
• er zijn 1600 kamers bij gekomen
• overstap van huur naar koop gedaald door gestegen prijzen
• aantal uitkeringsgerechtigden en niet werkende werkzoekenden neemt sinds 2005 af 
• in de regio te maken met krimpende bevolking (Hoe verhoudt zich de afspraak in het NLA dat het aantal sociale huurwoningen gelijk blijft tot een daling van het aantal mensen met lage inkomens)
• Groningen is doorstroommarkt, mensen betrekken een kwalitatief betere woning
• met nieuwe Wet ruimtelijke ordening krijgt gemeente een nog sterkere sturingsmogelijkheid.